گردشگری
اگر برای فرار از هوای گرم پایتخت و آرامشی چند روزه دنبال برنامه‌ریزی سفری چند روزه هستید، ما به شما مراغه را پیشنهاد می‌کنیم؛ شهری تکیه داده به کوه سهند با مردمانی که با زبان شیرین آذری به شما خوشامد می‌گویند. این شهر كه در میانه تاریخ و طبیعت قرار گرفته ‌است‌، بیشتر با رصد‌خانه مشهور و صابون منحصر به فردش در جهان شناخته ‌‌می‌َ‌شود....
وب سایت همشهری شش وهفت: اگر برای فرار از هوای گرم پایتخت و آرامشی چند روزه دنبال برنامه‌ریزی سفری چند روزه هستید، ما به شما مراغه را پیشنهاد می‌کنیم؛ شهری تکیه داده به کوه سهند با مردمانی که با زبان شیرین آذری به شما خوشامد می‌گویند. این شهر كه در میانه تاریخ و طبیعت قرار گرفته ‌است‌، بیشتر با رصد‌خانه مشهور و صابون منحصر به فردش در جهان شناخته ‌‌می‌َ‌شود.
 
مراغه در شمال غرب ایران درست در کنار رود صوفی‌چای و دامنه جنوبی کوه سهند کمی‌ آن‌سو‌تر از دریاچه ارومیه آرام گرفته است. این شهر از شمال به تبریز نزدیک است و از غرب از طریق بناب به دریاچه ارومیه می‌رسد. دو شهر هشترود و میانه هم در شرق این شهر قرار دارد.
به قدمت دایناسورها
مراغه اگرچه اعتبار تاریخی‌اش را از دوران حضور خواجه نصیرالدین توسی و دوره ایلخانان می‌گیرد اما یادگارهایی که در شهر قرار دارد نشان از سابقه بسیار طولانی آن دارد. در سال 1840 کنسول روسیه در تبریز مقدار زیادی سنگواره و استخوان کشف کرد که نشان می‌داد حیات در این شهر بیشتر از پنج میلیون سال بوده است.

در نقشه جهان بطلمیوس شهری به نام مارکیانا وجود دارد که تقربیا همان جایی است که ما امروز به اسم مراغه می‌شناسیم. جغرافیدان یونانی البته در کتابش هم، این اسم را در نام دریاچه بزرگ این منطقه یعنی دریاچه ارومیه تکرار می‌کند. کسروی یکی از پژوهشگران مشهور ایرانی است که ریشه نام مراغه را در لغت مراوا یا ماراوا جست‌وجو کرده که در زبان و ادبیات ایران باستان به معنی جایگاه مادها بوده‌است.
 
این همان شهری است که در کتاب‌های جغرافی قرن سوم و چهارم هجری به افزاره روح یا افراه رود از آن یاد شده است. یاقوت حموی؛ جغرافیدان مشهور قرن هفتم هجری در معجم‌البلدان، افراه رود را پایتخت سلسله‌هایی مانند اتابکان آذربایجان می‌داند.
 
این شهر در زمان مادها یکی از شهرهای مهم ایران بود. منابع تاریخی نوشته‌اند؛ زمانی که مارک آنتونی؛ سردار روم پایتخت آتروپاتکان یا همان آذربایجان امروزی را در دوران اشکانیان محاصره کرد این شهر را تسخیر کرد. هرچند که دلاوران آتروپاتکان و پارت ماراکیا را از دست آنها خارج کردند، اما در مدتی که در این شهر بودند معابدی را ساختند که بیشتر از آنها خواهیم گفت.

مراغه در سال 22 هجری توسط مسلمانان فتح شد و جز یک روایت غیر‌قابل تایید که در دوره‌ای افشین سردار ایرانی در آن حکومت کرد تا سال 618 خیلی در تاریخ رد‌پایی ندارد. در این سال بود که با حضور مهمانان ناخوانده سرنوشت این شهر آرام دچار تلاطم شد.
 
چنگیزخان مغول در سال 616 به بهانه کشته‌شدن بازرگانان و فرستادگانش به دربار خوارزمشاه، به ایران حمله کرد. سپاه‌ خان‌مغول در صفر 618 به دروازه‌های مراغه رسید و این شهر را بعد از یک هفته درگیری و خونریزی و غارت و سوزاندن تصرف کرد. 
مراغه تا حمله دوم مغولان در 656 در دوران هلاکو چندبار میان خوارزمشاهیان و خان‌های مغول دست به دست شد. هلاکو‌خان مغول در سال 656 با حمله وسیع با تسخیر بغداد و کشتن المعتصم بالله خلیفه بغداد در صفر همان سال به سمت آذربایجان آمد. او که از دشت‌های آسیای مرکزی آمده بود وقتی به مراغه رسید مفتون آب و هوا و آبادانی این شهر شد و حکومت ایلخانان را در این شهر بنیان گذاشت و از این به بعد بود که مراغه پایتخت ایلخان مغول شد. در کنار او عطاملک جوینی و خواجه نظام‌الملک توسی قرار داشتند.
 
به پیشنهاد خواجه نظام‌الملک توسی مشاور بزرگ و دانشمند هلاکو و دستور هلاکو خان، دانشمندان معتبر از شهرهای مختلف به مراغه دعوت شدند و در کنار خواجه بزرگ رصد‌خانه و نظامیه بزرگی را بنیان گذاشتند. مراغه شهر ادیان هم بود. خود هلاکو، بودایی بود و همسرش دوقوز خاتون و مادرش مسیحی بودند. این زمینه مناسبی بود تا مسلمان و ارمنی و رومی ‌و بودایی یادگارهای‌شان را در این شهر بگذارند.
 
هلاکو در شب یکشنبه ۱۹ ربیع‌الثانی ۶۶۳ برابر با ۲۷ بهمن ۶۴۳ شمسی درگذشت و با مرگش پایتختی هم از مراغه به همراه آباقا‌؛ جانشینش رخت بربست. با این حال مراغه با وجود رصد‌خانه مشهورش شهر علم و دانش باقی ماند‌؛ رصد‌خانه‌ای که حالا یکی از جاذبه‌های دیدنی این شهر است.

موزه‌ای برای سنگ‌های تاریخی
در سفر به مراغه فراموش نکنید که به موزه سنگ آقالار هم سری بزنید. این موزه در سال 81 در محوطه مقبره آقالار با گردآوردن سنگ گورهای تاریخی و منحصر‌به‌فردی که در گورستان‌های اطراف مراغه وجود داشت، راه‌اندازی شده است. این محوطه به‌خاطر آن که بزرگان‌، عارفان و شیوخ مراغه در آن دفن شده‌اند به آقالار یا همان بزرگان مشهور شده است.
 
مقبره آقالار بیشتر از هر چیزی بانام میرفتاح موسوی مراغه پیوند می‌خورد؛ شاعر، عارف بزرگ و شیخ‌الاسلام مراغه که در دوران زندیه زندگی می‌کرد. او به دو زبان آذری و فارسی شعر می‌گفت و در اشعار فارسی اشراق و در شعر آذری فتاح تخلص می‌کرد. دو اثر مثنوی ساقی‌نامه و ریاض الفتوح از آثار میرفتاح است که از وی به یادگار مانده است.  
در سال 1175 پس از مرگ میر‌فتاح به دستور ظل السلطان - که در زمان زندیه زندگی می‌کرده و هیچ ربطی به مسعود میرزا پسر ناصرالدین شاه که بیشتر از 150 سال بعد به دنیا می‌آید ندارد- در این محل دفن و بنای مقبره برایش ساخته می‌شود. بنای آرامگاه متاثر از معماری زندیه است و یکی از بناهای زیبایی است که یک‌بار در 1247 در ابتدای دوران ناصرالدین شاه قاجار به طور کامل مرمت و بازسازی شد. ساختمان بنا چهار ضلعی و هر ضلعش 16 متر و دارای ابزارهای سنگی و طاق‌نمای آجری قرینه به ارتفاع پنج متر است.

 سازمان میراث فرهنگی و گردشگری در سال 80 با توجه به وجود سنگ قبرهای مرمری نفیس در محوطه تصمیم گرفت تا موزه سنگ‌های تاریخی را در این محوطه راه‌اندازی کند. کارشناسان میراث با جمع‌آوری و نمایش انواع سنگ قبرهای گهواره‌ای، صندوقی، سنگ نوشته‌ها و قوچ‌های سنگی از گورستان‌های اطراف، موزه را در سال 81 افتتاح کردند.
 
بخشی از سنگ قبرهایی که در این موزه به نمایش در آمده مربوط به قرن‌های هفتم و هشتم هجری قمری و متعلق به گورستان بزرگ و قدیمی ‌روستای ورجوی است که توسط غارتگران به سرقت رفته بود و بعد از پیدا‌شدن و مرمت به این مکان منتقل و در معرض دید قرار گرفت. در سفر به مراغه می‌توانید از موزه سنگ آقالار در بلوار شهیدمقدم، خیابان راه‌آهن، خیابان آقا‌لار دیدن کنید.   
زیر گنبد کبود
نام گنبد کبود برای ما آغاز هر داستانی است‌، اما برای مردم مراغه جایی است که به مقبره مادر هلاکو مشهور است. این گنبد یکی از پنج گنبد و مزار مشهور مراغه و البته زیباترین آنهاست. گنبد کبود برجی بلند و 10 ضلعی به ارتفاع شش متر است که خیلی پیشتر از پایتختی مراغه، توسط هلاکوخان مغول، در زمان سلجوقی ساخته و در زمان مغول تکمیل شده است. در زاویه‌های ده‌گانه این ساختمان ستونی مدور با تزئینات مشهور به تخمیری قرار دارد. برخلاف گنبد سرخ نمی‌دانیم که چه کسی آن را ساخته است.
 
تنها کتیبه‌ای که در آن است نشان می‌دهد مقبره‌ای که در این گنبد قرار دارد متعلق به مادر مسیحی هلاکوخان است. سطح بیرونی طاق‌نماها، با تزئیناتی مرکب از آجر و سفال و کاشی فیروزه‌ای رنگ در طرح‌هایی هندسی، به شکل بدیع آرایش شده‌اند.این برج شبیه سایر دیگر برج‌‌های مقبره‌دار دو طبقه است. قسمت پایین، سرداب ویژه مقبره و قسمت بالایی، اتاقی با تزئینات گچبری، کاشی و نوشته جای دارد.  داخل بنا، دور تا دور زیر گنبد بر حاشیه‌ پهن از گچ، با خط نسخ قسمتی از آیه اول سوره ۶۷ قرآن کریم نوشته شده است.
 
در بخش داخلی این بنا گچ‌بری‌ها و نقاشی‌های مختلفی وجود داشته که اکنون با گذر زمان بخش زیادی از آنها از بین رفته و آنچه باقی مانده آیات و کلمات الهی نظیر «الله» و «والحمد» است. این گنبد هم مانند چهار گنبد مشهور شهر در مرکز شهر قرار دارد و همه در شهر مسیرش را به شما نشان می‌دهند. در نزدیکی این پنج گنبد بازار و رستورانی است که می‌توانید غذاهای سنتی مراغه را در آن جا امتحان کنید.    
گنبدی با آجرهای تراشیده سرخ
مراغه به جز رصد‌خانه مشهور به خاطر پنج برج و بنای تاریخی‌اش، به شهر برج‌ها هم شناخته می‌شد؛ برج‌هایی که یادگار دوره سلجوقی به بعد است. از میان این گنبدها‌، گنبد سرخ به‌عنوان قدیمی‌ترین گنبد از سایر بناها مشهورتر است؛ بنایی در قسمت جنوب‌غربی مراغه و یکی از بناهای قدیمی آجری دوره اسلامی ‌آذربایجان شرقی.
 
این گنبد که به‌خاطر آجرهای سرخ تراشیده و کاشی‌های مینایی به كار‌رفته در بالای سردرش به گنبد سرخ مشهور است، در قسمت جنوب غربی مراغه قرار دارد و نزدیک موزه سنگ آقالار و گنبد‌کبود قرار گرفته‌است. شاید برای‌تان جالب باشد که در بالای سردر آن کتیبه فیروزه‌ای است که طرح علامت سایپا را از نقوش آن برداشت کرده‌اند. جدا از این تلفیق، پیش از این آجر کاشی لعابدار در هیچ بنایی نبوده است و به همین‌خاطر هم این گنبد را آغازی بر این معماری که به معماری آذری مشهور شده، می‌دانند.

یکی از ویژگی‌های مهم گنبد سرخ در کتیبه‌ای یافت می‌َشود که در بخش شمالی بنا قرار گرفته و هرگونه شکی را درباره سازنده و زمان ساخت آن رد می‌کند. براساس این کتیبه این گنبد در 15 شوال 542 همزمان با زمان سلجوقیان به دستور عبدالعزیز بن محمد بن سدید؛ والی آذربایجان و به دست بنی بکر محمد بن بندان ساخته شد.
 
این بنا مربع شکل و هر ضلع آن حدود پنج متر طول و هفت متر ارتفاع و گنبدی مقرنس دارد و ترکیبی از آجر و کاشی است. اصل گنبد یک اتاق در بالا و زیرزمینی در زیر دارد. برای ورود به اتاق باید از پنج پله بلند بالا بروید تا در پله ششم و هفتم به آستانه درگاه برسید. آن نقشی که برای طراحی علامت ساپیا برداشته شده درست بالای همین درگاه است. گنبد بنا دو پوش است و در داخل شبیه یک عرقچین است. این که این گنبد چه کاربردی داشته خیلی مشخص نیست ،اما بعضی کارشناسان معتقدند که ساخت این گنبد برای تعیین زمان بود.
 
شاید همین ویژگی بود که باعث شد در سال 84 همزمان با گذر سیاره از مقابل خورشید، ساعت خورشیدی زیبایی در کنار گنبد سرخ ساخته و با حضور رایزن فرهنگی فرانسه افتتاح شود؛ ساعتی که به جذابیت این گنبد افزوده است. اگرچه در مراغه از هرکسی آدرس گنبد سرخ را بپرسید به شما می‌گوید، اما این گنبد در خیابان شهید قدوسی قرار دارد.    


کاربر گرامی از سایت زیر نیز دیدن فرمایید :

لینک سایت : افزایش رتبه سایت

برچسب ها: مراغه، مکانهای دیدنی مراغه، شهر تاریخی مراغه، قدمت مراغه، دیدنی های مراغه، جاذبه گردشگری مراغه،

تاریخ : جمعه 5 شهریور 1395 | 03:38 ب.ظ | نویسنده : بک لینک سنتر | نظرات
.: Weblog Themes By SlideTheme :.